Akademia Elektryczna GOLED
Układ jest połączony, ale po zamknięciu wyłącznika prąd idzie skrótem i żarówka nie świeci. Znajdź i usuń przewód, który to powoduje.
Zwarcie to połączenie, które pozwala prądowi ominąć odbiornik. Tutaj przewód wyprowadzony z wejścia żarówki (z tego samego węzła, do którego dochodzi wyłącznik) prowadzi wprost do minusa, więc zwiera żarówkę: prąd płynie przez ten przewód, a nie przez włókno.
W praktyce takie zwarcie kończy się zadziałaniem zabezpieczenia albo przegrzaniem przewodów. Dlatego po każdej naprawie sprawdzamy, czy wyłącznik rzeczywiście steruje odbiornikiem, a nie tylko zwiera obwód.
Bo prąd ma krótszą drogę: płynie przewodem, który omija żarówkę. Taki przewód trzeba usunąć.
Otwórz go: żarówka ma zgasnąć. Zamknij: ma się zapalić. Jeśli świeci w obu pozycjach, wyłącznik jest zbocznikowany.
Zwarcie nie zawsze powstaje z uszkodzonego przewodu — czasem robi je dodatkowy kabel wpięty w złe miejsce. Tutaj przewód wychodzi z tego samego węzła, do którego dochodzi wyłącznik, i prowadzi wprost do minusa.
W tym ćwiczeniu szukasz takiego skrótu i usuwasz go, a potem sprawdzasz, że wyłącznik naprawdę steruje światłem, a nie tylko zamyka obwód obok żarówki.
| Stan obwodu | Droga prądu | Żarówka |
|---|---|---|
| zbędny przewód z węzła przed żarówką do minusa | prąd omija żarówkę | nie świeci w żadnej pozycji wyłącznika |
| bez zbędnego przewodu, wyłącznik zamknięty | prąd przechodzi przez włókno żarówki | świeci |
| bez zbędnego przewodu, wyłącznik otwarty | droga prądu jest przerwana | gaśnie |
W instalacji takie zwarcie kończy się bardzo dużym prądem i zadziałaniem zabezpieczenia — przewody nagrzewają się w ułamku sekundy, jeszcze zanim zauważysz ciemną lampę.
Dlatego po naprawie sprawdza się funkcję, a nie tylko obecność napięcia: wyłącznik ma naprawdę gasić i zapalać światło.
Po tym, że żarówka nie świeci, choć połączenia wyglądają na kompletne, a przełączenie wyłącznika nic nie zmienia. Prąd ma wtedy krótszą drogę niż przez odbiornik.
Bo wracamy do jedynej możliwej drogi: przez żarówkę. Nie wymieniamy przy tym żadnego elementu — błąd był w połączeniu, nie w częściach.
