Akademia Elektryczna GOLED
Zbuduj układ, w którym lampę można zapalać i gasić z trzech miejsc: dwa przełączniki schodowe na końcach i przełącznik krzyżowy między nimi.
Przełącznik krzyżowy ma cztery zaciski i dwa tory. W jednej pozycji prowadzi prąd prosto, w drugiej zamienia tory miejscami. Wstawiony między dwa schodowe pozwala sterować jedną lampą z trzech miejsc.
Każdy kolejny przełącznik krzyżowy dodaje następny punkt sterowania – tak powstaje oświetlenie korytarza, w którym lampę włącza się od kilku drzwi.
Schodowy ma zacisk wspólny i dwa wyjścia. Krzyżowy ma cztery zaciski i dwa tory, które zamienia miejscami – dlatego wstawia się go w środku układu.
Dwa schodowe i dowolną liczbę krzyżowych między nimi. Każdy dodaje jeden punkt sterowania.
Przełącznik krzyżowy ma cztery zaciski i dwa tory: w jednej pozycji prowadzi prąd prosto, w drugiej zamienia tory miejscami.
Wstawiony między dwa przełączniki schodowe daje trzeci punkt sterowania — lampa zmienia stan po każdym kliknięciu dowolnego z trzech przełączników.
| Liczba miejsc | Co jest potrzebne | Zachowanie lampy |
|---|---|---|
| jedno | wyłącznik pojedynczy w przewodzie fazowym | załącza i wyłącza światło |
| dwa | dwa przełączniki schodowe i dwie żyły łączące | każdy z przełączników odwraca stan |
| trzy | dwa schodowe i jeden krzyżowy między nimi | każdy z trzech przełączników odwraca stan |
| cztery i więcej | dwa schodowe i krzyżowy na każde dodatkowe miejsce | każdy przełącznik odwraca stan |
Połączenie schodowo-krzyżowe to standard na długich korytarzach i klatkach schodowych, gdzie lampę włącza się od kilku drzwi, a wyłącza przy wyjściu.
Każdy dodatkowy punkt to kolejny przełącznik krzyżowy wstawiony w łańcuch: schemat się nie zmienia, rośnie tylko liczba żył biegnących między przełącznikami.
Dwa schodowe plus dowolna liczba krzyżowych wstawionych między nimi. Każdy krzyżowy dodaje jedno miejsce sterowania i nie zmienia zasady działania układu.
Na końcu potrzebny jest zacisk wspólny: jeden łączy się z fazą, drugi z żarówką. Krzyżowy nie ma zacisku wspólnego — ma tylko dwa tory, które zamienia stronami.
